Het Atomium is een monument in het Heizelpark in Brussel.
Het Atomium is gebouwd in het kader van de Brusselse Wereldtentoonstelling in 1958, de zogenaamde Expo 58. Het stelt één elementaire cel zuiver ijzer voor dat sterk in ontwikkeling was en een belangrijke rol speelde in de optimistische kijk op ontwikkeling in de jaren vijftig. Het heeft de kubisch ruimtelijk gecentreerde structuur, zoals zuiver ijzer bij kamertemperatuur en onder atmosferische druk. Vreemd genoeg werd bij de bouw besloten dat de bollen niet van staal, maar van aluminium moesten worden gemaakt. Dit materiaal was indertijd een materiaal in opkomst. Het is niet precies bekend waarom dit besluit werd genomen, maar waarschijnlijk was de reden dat aluminium op dat ogenblik aanmerkelijk beter bestand was tegen corrosie dan staal. Het gebouw zou volgens het oorspronkelijke plan niet langer dan zes maanden blijven staan. Aan het eind van de wereldtentoonstelling werd echter besloten om het gebouw, dat inmiddels erg populair en bekend was geworden, toch maar te laten staan. Het Atomium is een stalen constructie die bestaat uit negen bollen met elk een diameter van 18 meter, die allemaal precies 29 meter van elkaar afstaan, en samen de kubisch ruimtelijk gecentreerde kristalstructuur van ijzer uitbeelden, 165 miljard maal vergroot. Het gebouw, dat ontworpen is door architect André Waterkeyn, is, sinds de restauratie, bekleed met roestvrij staal (oorspronkelijk aluminium). De aluminium constructie woog destijds in lege staat 2.500 ton. De bovenste bol van het Atomium werd naar zijn ontwerper André Waterkeyn genoemd, na diens dood in 2005. De 9 bollen symboliseerden ook de toenmalige 9 provincies van België.
Hoogte
De totale hoogte van het monument, de diagonaal van de kubus, is 102,705 meter. Het grondvlak is een zeshoek met een diagonaal van 94 meter. De negen bollen, die een diameter van 18 meter hebben, bestaan elk uit 48 driehoekige platen van 1 mm dik. Voor de restauratie waren er 720 platen per bol.
Verbinding
De bollen zijn met elkaar verbonden door middel van roltrappen en gewone trappen. De drie buitenste hoge bollen hebben geen verticale dragers en zijn om veiligheidsredenen gesloten voor het publiek. Er zijn 5 bollen toegankelijk: Het is mogelijk om met de lift naar de bovenste bol te gaan, waar een restaurant is gevestigd en men uitzicht heeft over de stad. Met de roltrappen en gewone trappen bereikt men:
- de basisbol, waarin permanent Expo 58: de tentoonstelling en een terugblik naar de jaren ’50 is te zien;
- de tentoonstellingsbol met tijdelijke tentoonstellingen;
- de centrale bol, waar een snackbar is ondergebracht;
- de kinderbol, deze is niet algemeen toegankelijk voor het publiek,
enkel voor schoolgroepen die er in kunnen overnachten.
Enkele gegevens
Elke bol, die een “sphere” wordt genoemd, heeft een oppervlakte van 1082 m² en elk niveau heeft een oppervlakte van 240 m² (er zijn steeds twee niveaus per sphere). De Sphere Waterkeyn (dit is de bovenste bol) heeft drie niveaus.
- De lift heeft een snelheid van 5 meter per seconde.
- Er zijn 20 “verbindingsbuizen” tussen de bollen. Een verbindingsbuis heeft een diameter van 3 m en een lengte van 23 m of 18 m.
- De “bipode” is de ondersteuning voor de onderste bollen. Deze heeft een hoogte van 35 m en telt 200 treden.
